Anasayfa
AnasayfaİletişimHakkımızda

Site İçi Arama

İstatistik

Merhaba,  

22 Haziran 2017
Perşembe
İyi İkindiler

Toplam Konu Sayısı:1200
Editör Sayısı:2

Tortul Sedimenter Kayaçlar Konu Anlatımı

Sayfayı Yazdır
Sayfayı Yazdır




Bir yada iki kelime olarak arama yapın.

 TORTUL(SEDİMANTER) KAYAÇLAR


• Yeryüzünü oluşturan kayaçlar dış kuvvetler tarafından ufalanarak taşınır. Taşınan malzemeler akarsu,göl ve okyanus tabanları ile çukur alanda birikir. Bu malzemeler zaman içinde sıkışarak,taşlaşıp tortul kayaçları oluşturur.
• Bu kayaçlar genellikle tabakalar halindedir.
• Bu tabakalar içinde yer alan bitki ve hayvan kalıntıları olan Fosiller oluştukları dönemlere ait özellikler hakkında bilgi verir.
• Tortul kayaçlar oluşumlarına göre 3’e ayrılır.
Not: Tortul kayaçlar tabakalı bir yapıya sahip olmaları, fosil bulundurmaları ve çok geniş alanlara yayılmaları ile diğer kayaçlardan ayrılır.

 

A)ORGANİK TORTUL
• Bitki ve hayvan kalıntılarının deniz ya da göl çanaklarında birikmesi ile oluşurlar.
• Karbonca zengin olan bu kayaçların en tipik örneği taş kömürüdür.
• Kömürden daha yaşlı Antrasit ile kömürden daha genç olan linyit ve turba diğer organik tortul kayaçlardır.
• Hayvanların iskelet ve kabuk kısımlarının birikmesi ile mercan kayaları ve tebeşir meydana gelir.


B) FİZİKSEL(KIRINTILI/TAŞINMIŞ)KAYAÇLAR

• Akarsular, Rüzgârlar ve buzullar tarafından kayalardan koparılan parçaların çukur yerlerde birikmesi ile ve bu irili ufaklı taneciklerin doğal bir çimento ile birleşmesi sonucu oluşur.
• Kayacın içerisinde daha çok kil bulunuyorsa Kiltaşı, kum bulunuyorsa Kum taşı, çakıl bulunuyorsa Çakıl taşı(konglomera) meydana gelir. Eğer çimento ile bağlanan çakıllar köşeli ise Breş, yuvarlak ise Puding ismini alır.
C) KİMYASAL TORTUL KAYAÇLAR
• Suda eriyerek çözünebilen minerallerin daha sonra çökelerek birikmesi sonucunda oluşmuşlardır.
• Bu kayaçların en yaygın olanları Kalker (Kireçtaşı), Jips (Alçıtaşı), ve Kayatuzu’dur.
• Kimyasal süreçler sonucunda çökelme ile oluşurlar.
• Sertlikleri azdır. Bu nedenle aşınmaya karşı dayanıksızdırlar.
• Sularda çözünmüş halde taşınan bikarbonatların, suyun buharlaştığı yerlerde çökelmesi ile Travertenler oluşur.
• Mağaralara sızan kireç sularının buharlaşması ile de Sarkıt-Dikit ve Sütun gibi oluşumlar meydana gelir.
• Tuzlu suların yaygın olduğu göl ortamlarında ise Kaya tuzu ortaya çıkar.
• Direnci az olduğundan Jips Kireçtaşına göre daha kolay erir.

NOT: Kalker (Kireçtaşı), Jips (Alçıtaşı), ve Kaya tuzu gibi kolay eriyebilen kayaçların yaygın olduğu alanlara Karstik alanlar denir, bu yörelerde oluşan şekillere de karstik şekiller denir. Türkiye’de Akdeniz Bölgesi karstik arazinin en yaygın olduğu yerdir.


Türkiye’de Akdeniz Bölgesindeki karstik şekiller Kireçtaşına bağlı oluşmuş iken, Sivas-Çankırı yöresinde Jipse bağlı, Tuz gölü çevresinde de Kaya tuzuna bağlı karstik oluşumlar vardır


Sayfayı Yazdır
Sayfayı Yazdır



Coğrafya>>Lise 2 Coğrafya
05.06.2013 13:09
2921 Okunma

Telif Hakkı & Sorumluluk

Sorudershanesi.com ailesi olarak, 5651 Sayılı Kanun’un 8. Maddesine ve T.C.K’nın 125. Maddesine göre tüm ziyaretçilerimiz yaptıkları paylaşımlardan sorumludur. Ziyaretçilerin yaptıkları hiç bir paylaşımdan sitemiz sorumlu değildir. Sorudershanesi.com hakkında yapılacak tüm itiraz veya şikayetlerinizi iletişim sayfamızdan bildirilmesi halinde ilgili kanunlar ve yönetmelikler çerçevesinde en geç 1 (Bir) Hafta içerisinde tarafımızdan gereken işlemler yapılacak ve size dönüş sağlanacaktır.